Sermorelina: badania, status i bezpieczeństwo

Podsumowanie

Sermorelina to wytworzona w laboratorium kopia pierwszych 29 elementów budulcowych hormonu, który każe przysadce mózgowej uwalniać hormon wzrostu. Amerykański urząd dopuścił ją do obrotu dwukrotnie: w 1990 roku jako środek diagnostyczny, a w 1997 roku do leczenia dzieci z niedoborem hormonu wzrostu. Oba pozwolenia wygasły 18 czerwca 2009 roku na wniosek producenta i dziś żaden kraj nie dopuszcza tej substancji do obrotu. W badaniu rejestracyjnym tempo wzrastania 110 dzieci zwiększyło się z 4,1 do 8,0 centymetra na rok, ale według przeglądu badań sam hormon wzrostu działał lepiej. Niemcy i Australia wymieniają sermorelinę z nazwy w swoich wykazach leków na receptę, a światowa lista antydopingowa także ją wymienia.

Najważniejsze ustalenia w skrócie

• Dwa amerykańskie pozwolenia, oba już wygasłe. Pierwsze wydano 28 grudnia 1990 roku na badanie czynności przysadki, drugie 26 września 1997 roku na leczenie dzieci z niedoborem hormonu wzrostu ^[1].
• Pozwolenia wygasły 18 czerwca 2009 roku. Zrezygnował z nich producent, a urząd ogłosił ich cofnięcie 19 maja 2009 roku ^[2].
• Nie wycofano jej ze względu na bezpieczeństwo. 4 marca 2013 roku amerykański urząd formalnie stwierdził, że żadnego z dwóch produktów nie wycofano z rynku ze względu na bezpieczeństwo ani skuteczność ^[3].
• W badaniu rejestracyjnym tempo wzrastania mniej więcej się podwoiło. U 110 dzieci wzrosło z 4,1 centymetra na rok do 8,0 po sześciu miesiącach, przy czym nie było grupy porównawczej ^[4].
• Hormon wzrostu działał lepiej. Przegląd danych klinicznych wykazał mniejszy przyrost wzrostu przy sermorelinie niż przy tej samej ilości hormonu wzrostu, a bezpośredniego badania porównawczego nie ma ^[5].
• W sporcie zakazana przez cały czas. Lista zabroniona na 2026 rok wymienia sermorelinę w sekcji S2.2.4, a niemieckie prawo antydopingowe również ją wymienia ^[6].
• Z nazwy na receptę, nigdzie niedopuszczona do obrotu. Niemcy wpisują ją do załącznika 1 do rozporządzenia o lekach wydawanych na receptę, a w Stanach Zjednoczonych obejmuje ją 17 rejestracji jako surowca do sporządzania leków recepturowych ^[7], ^[8].

Czym jest sermorelina

Sermorelina to łańcuch 29 aminokwasów, czyli elementów budulcowych białek, z zamkniętym końcem. Odwzorowuje przedni odcinek ludzkiego hormonu uwalniającego hormon wzrostu. Naturalny hormon liczy 44 elementy budulcowe, a ten fragment jest najkrótszym odcinkiem, który zachowuje pełną aktywność biologiczną ^[5].

Opracowała ją szwajcarska firma Serono, która była też właścicielem obu amerykańskich wniosków i sprzedawała produkty pod nazwą Geref. Istniały równolegle dwa produkty. Jeden był ampułką o niskiej mocy, podawaną jednorazowo dożylnie w celu zbadania przysadki. Drugi zawierał fiolki o większej mocy, przeznaczone do codziennych wstrzyknięć podskórnych u dzieci ^[1], ^[9].

Najważniejsze dane

Jak działa

Sermorelina nie jest hormonem wzrostu. Działa o krok wcześniej: każe przysadce mózgowej uwolnić hormon, który organizm wytwarza sam.

• Przyłącza się do receptora hormonu uwalniającego hormon wzrostu na komórkach somatotropowych przedniego płata przysadki i pobudza je do działania ^[5], ^[15].
• Te komórki uwalniają wtedy hormon wzrostu falami, czyli tak, jak ten układ normalnie pracuje, a nie w postaci stałego poziomu we krwi ^[5].
• Ponieważ sygnał przechodzi przez przysadkę, nadal działa naturalny hamulec organizmu. Somatostatyna, hormon wyciszający ten obwód, wciąż spełnia swoją funkcję ^[5].
• U starszych dorosłych po podaniu podskórnym na noc uwalnianie hormonu wzrostu zaczyna się w ciągu 10 minut i trwa około dwóch godzin ^[16].
• Peptyd szybko znika z krwi. Jego okres półtrwania wynosi mniej więcej 10 do 20 minut, bo nerki go odfiltrowują, a enzymy odcinają jego przedni koniec ^[11].

Ten krótki czas obecności we krwi zaważył na wszystkim, co powstało później. Przy stałym wlewie dożylnym u 10 zdrowych mężczyzn stężenie spadało z okresem półtrwania 4,3 ± 1,4 minuty. Klirens, czyli tempo usuwania substancji z organizmu, wynosił 39,7 ± 3,9 mililitra na kilogram na minutę ^[17].

U szczurów do krwiobiegu dostawało się 5,1% dawki wstrzykniętej podskórnie. Odpowiedniej wartości u ludzi nigdy nie ustalono ^[18]. Późniejsze analogi zaprojektowano właśnie po to, by spowolnić ten rozkład ^[11].

Co wykazały badania

Niemal wszystkie dane z udziałem ludzi są stare i pochodzą z małych badań bez grupy kontrolnej. Dzielą się na dwie grupy. Jedna to dzieci z niedoborem hormonu wzrostu. Druga to zdrowi starsi dorośli, u których wykonywano wyłącznie badania krwi.

Wzrastanie dzieci z niedoborem hormonu wzrostu

Badanie otwarte, wieloośrodkowe Badanie, na którym opierało się amerykańskie dopuszczenie do obrotu z 1997 roku, objęło 110 wcześniej nieleczonych dzieci przed okresem dojrzewania, z których 86 uwzględniono w analizie skuteczności. Ich średnie tempo wzrastania zwiększyło się z 4,1 ± 0,9 centymetra na rok na początku do 8,0 ± 1,5 po sześciu miesiącach. Po dwunastu miesiącach ustabilizowało się na poziomie 7,2 ± 1,3.

Po sześciu miesiącach 74% dzieci uznano za osoby dobrze reagujące na leczenie. Wiek kostny postępował równo z wiekiem wzrostowym, a stosunek obu wartości wynosił 1,04 ± 0,58 i nie różnił się od 1 (p = 0,63). Poziom cukru na czczo i czynnik wzrostu IGF-1 nie wykazały niepożądanych zmian. Nie było grupy porównawczej ^[4].

Otwarta seria przypadków W najwcześniejszej serii leczono 18 dzieci przed okresem dojrzewania, z których 14 dostawało wcześniej hormon wzrostu. Tempo wzrastania zwiększyło się u 12 z 18 dzieci. Ośmioro wyraźnie zareagowało na leczenie, zyskując ponad 2 centymetry na rok, a indywidualne przyrosty wynosiły od 2,7 do 11,2 centymetra na rok.

Czworo z 14 wcześniej leczonych dzieci rosło podczas leczenia sermoreliną wolniej, z przyczyn, których autorzy nie potrafili wyjaśnić. Przeciwciała przeciwko hormonowi pojawiły się u 14 z 18 dzieci, bez widocznego wpływu na wzrastanie ani na reakcję na leczenie ^[9].

Porównanie przed i po leczeniu Dziewięcioro dzieci, u których niedobór hormonu wzrostu był skutkiem radioterapii głowy, leczono przez rok. Tempo wzrastania zwiększyło się z 3,3 centymetra na rok, przy odchyleniu standardowym 1,1, do 6,0 przy odchyleniu standardowym 1,5 (p = 0,004).

W kolejnym roku, już leczone hormonem wzrostu, te same dzieci rosły w tempie 7,5 centymetra na rok, przy odchyleniu standardowym 1,5. W roku leczenia sermoreliną wiek kostny postępował średnio o 1,1 roku na rok kalendarzowy ^[19].

W czym sermorelina ustępowała hormonowi wzrostu

Przegląd narracyjny To ustalenie przesądziło o losie substancji. Przegląd z 1999 roku porównał opublikowane badania pośrednio. Doszedł do wniosku, że przyrost tempa wzrastania przy sermorelinie był mniejszy niż przy tej samej dziennej ilości hormonu wzrostu.

Nigdy nie przeprowadzono bezpośredniego badania porównawczego przy dopuszczonych mocach, a wpływ na wzrost, jaki te dzieci ostatecznie osiągnęły jako dorośli, pozostaje nieznany ^[5].

Poziom hormonów u starszych dorosłych

Randomizowana seria badań naprzemiennych (cross-over) Dziewięciu zdrowych młodych mężczyzn w średnim wieku 26,2 ± 4,1 roku porównano z 10 zdrowymi starszymi mężczyznami w średnim wieku 68,0 ± 6,2 roku. Starsi mężczyźni otrzymywali w losowej kolejności niższą i wyższą dawkę, każdą przez dwa tygodnie, z dwutygodniową przerwą pomiędzy nimi.

Tylko wyższa dawka wywołała istotne wzrosty w porównaniu z wartościami wyjściowymi starszych mężczyzn. Dotyczyły one średniego poziomu hormonu wzrostu w ciągu 24 godzin (p < 0,001), pola pod krzywą wyrzutów hormonu (p < 0,001), wysokości wyrzutów (p < 0,05) i IGF-1 (p < 0,005).

Po tym okresie wartości te nie różniły się już istotnie między młodymi a starszymi mężczyznami.

Wzrósł poziom fosforanów (p < 0,05). Cukier na czczo, C-peptyd w moczu, ciśnienie krwi ani wyniki rutynowych badań krwi nie zmieniły się. Każda z tych wartości to wynik laboratoryjny, a nie miara siły, sprawności czy samopoczucia ^[20].

Badanie kontrolowane placebo Dziesięć kobiet i dziewięciu mężczyzn w wieku od 55 do 71 lat otrzymywało przez cztery tygodnie placebo, a następnie przez 16 tygodni substancję czynną na noc. Uwalnianie hormonu wzrostu zaczynało się w ciągu 10 minut i trwało około dwóch godzin, a ten wzorzec utrzymał się przez całe badanie.

W porównaniu z placebo wydzielanie hormonu wzrostu zsumowane z 12 godzin nocnych istotnie wzrosło ^[16]. Analiza układu odpornościowego w tej samej grupie oceniła ten wzrost na 107% u mężczyzn i 70% u kobiet (p < 0,05). IGF-1 wzrósł o 28% (p < 0,001).

Po czterech tygodniach liczba limfocytów z receptorem transferyny CD71 wzrosła o 30% (p < 0,001), wzrosła też liczba monocytów CD14 (p < 0,05).

Po 16 tygodniach liczba limfocytów B CD20 wzrosła o 30% (p < 0,01). Komórek z receptorem limfocytów T typu alfa/beta przybyło o 20% (p < 0,01), a komórek z receptorem gamma/delta o 40% (p < 0,0001).

Limfocyty T CD3, ich podgrupy CD4 i CD8 oraz komórki NK z markerem CD57 nie zmieniły się. W żadnym momencie nie zmierzono korzyści klinicznej ^[21].

Badanie, które zmierzyło siłę i niewiele znalazło

Otwarta seria przypadków Jedenastu zdrowych mężczyzn bez otyłości w wieku od 64 do 76 lat z niskim wyjściowym IGF-1 przez sześć tygodni codziennie na noc samodzielnie wstrzykiwało sobie substancję. Nocne uwalnianie hormonu wzrostu wzrosło (p < 0,02), podobnie jak pole pod krzywą wyrzutów (p < 0,006) i ich wysokość (p < 0,05).

Sam IGF-1 się nie zmienił, podobnie jak białko, które go przenosi (IGFBP-3), i białko wiążące hormon wzrostu. Z sześciu pomiarów siły poprawiły się dwa: wiosłowanie w pionie (p < 0,02) i wyciskanie nad głowę (p < 0,04). Poprawił się też jeden test wytrzymałości, czyli brzuszki (p < 0,03).

Masa ciała, wskaźnik masy ciała (BMI), stosunek obwodu talii do bioder, pomiary mięśni i tłuszczu w badaniu obrazowym, sama tkanka mięśniowa, cukier we krwi, insulina i tłuszcze we krwi pozostały bez zmian. Autorzy uznali, że jedna dawka na noc daje mniej niż kilka dawek rozłożonych w ciągu dnia ^[22].

Jako test diagnostyczny

Seria diagnostyczna U 131 dzieci badanych w kierunku niedoboru hormonu wzrostu, z których 45 go miało, szczytowe stężenie powyżej 10 nanogramów na mililitr uznawano za prawidłowe. Troje z 86 dzieci bez tej choroby znalazło się poniżej tej granicy, a 11 z 45 dzieci z niedoborem przekroczyło ją.

Reakcja nie pokrywała się z wynikami testów z insuliną ani z argininą. Sam test nie pozwala wykluczyć niedoboru, który ma źródło w podwzgórzu, a nie w przysadce ^[5], ^[23].

Badanie mechanizmu działania Pięć kobiet z nieleczoną aktywną chorobą Cushinga porównano z czterema zdrowymi osobami z grupy kontrolnej. Szczytowe stężenie hormonu wzrostu po wstrzyknięciu wyniosło 1,2 ± 0,4 mikrograma na litr u pacjentek, wobec 24,6 ± 4,6 w grupie kontrolnej (p < 0,05).

Galanina podniosła je w grupie kontrolnej do 51,4 ± 9,8 (p < 0,05), ale u pacjentek pozostało na poziomie 2,3 ± 0,6 ^[24].

Czego wciąż nie wiadomo

• Czy sermorelina daje cokolwiek zdrowym dorosłym. Żadne kontrolowane badanie nie zmierzyło przy jej stosowaniu długości życia, zachorowań, upadków, codziennej sprawności mięśni ani wyników sportowych ^[25].
• Jaki wzrost ostatecznie osiągnęły leczone dzieci. Wzrostu w wieku dorosłym nigdy nie podano ^[5].
• Jakie skutki ma długotrwałe stosowanie. Nie ma długoterminowego badania bezpieczeństwa, badania ryzyka nowotworów przy stałym pobudzaniu hormonu wzrostu ani bazy danych o bezpieczeństwie wielomiesięcznego lub wieloletniego samodzielnego stosowania ^[25], ^[26].
• Jak substancja zachowuje się w ciąży, podczas karmienia piersią i przy upośledzonej czynności nerek lub wątroby. Nic z tego nie zostało zbadane.
• Czy sprzedawane dziś leki recepturowe odpowiadają temu, co badano. Nikt nie opublikował ich analizy.

Skutki uboczne i bezpieczeństwo

Uczciwie trzeba zacząć od luki: informacja o żadnym z dwóch dawnych produktów nie jest już publicznie dostępna, więc nie da się przytoczyć tabeli częstości działań niepożądanych ^[27].

• Krótkotrwałe zaczerwienienie twarzy i ból w miejscu wstrzyknięcia były najczęściej zgłaszanymi zdarzeniami we wszystkich danych klinicznych. Przegląd, który je wymienia, nie podaje odsetków i nie da się ich potwierdzić w żadnym innym źródle ^[5].
• Przeciwciała przeciwko hormonowi u 14 z 18 dzieci w serii z 1987 roku. Nie miały widocznego wpływu na wzrastanie ani na reakcję na leczenie. W późniejszym badaniu wersji o dłuższym działaniu u zdrowych ochotników takie przeciwciała się nie pojawiły ^[9], ^[28].
• Reakcje w miejscu wstrzyknięcia występowały w tym samym późniejszym badaniu częściej niż po placebo; były łagodne i ustępowały samoistnie ^[28].
• Wolniejsze wzrastanie u czworga z 14 dzieci, które wcześniej dostawały hormon wzrostu. Przyczyny nigdy nie ustalono, a jest to najbardziej konkretny sygnał szkody we wszystkich danych ^[9].
• Wiek kostny wyprzedzający wzrost. U dzieci leczonych po radioterapii wiek kostny postępował o 1,1 roku na rok kalendarzowy. W badaniu rejestracyjnym stosunek wieku kostnego do wieku wzrostowego wynosił 1,04 ± 0,58 i nie różnił się od 1 (p = 0,63) ^[4], ^[19].
• Cukier we krwi. Powtarzane dawki wersji o dłuższym działaniu pogorszyły tolerancję glukozy u starszych uczestników. W przypadku niezmienionej sermoreliny takiego efektu nie zaobserwowano: cukier na czczo, odpowiedź insulinowa i tłuszcze we krwi pozostały bez zmian w obu badaniach u starszych dorosłych ^[20], ^[22], ^[28].

Formalnych przeciwwskazań nie da się podać, bo musiałyby pochodzić z obowiązującej informacji o produkcie, a takiej nie ma ^[27]. Ważne są jeszcze dwie luki. Nie ma danych o ciąży ani karmieniu piersią, nie ma też danych o upośledzonej czynności nerek lub wątroby.

Przeglądy tej klasy peptydów opisują zaburzenia hormonalne i metaboliczne. Wymieniają wzrost prolaktyny i kortyzolu, zmiany apetytu i zaburzenia poziomu cukru we krwi. Pojawiają się też zatrzymanie płynów, bóle mięśni i stawów oraz reakcje w miejscu wstrzyknięcia ^[25], ^[26].

Preparat kupiony poza apteką niesie dodatkowy problem, który nie ma nic wspólnego z samą cząsteczką. Jego skład, moc i czystość są niezweryfikowane.

Dlaczego ta strona nie podaje dawek

Sermorelina jest z nazwy lekiem na receptę w Niemczech i Australii i była lekiem na receptę wszędzie tam, gdzie kiedykolwiek ją sprzedawano. O doborze dawki decydują lekarz i obowiązująca informacja o produkcie, dlatego ta strona przedstawia, co mierzono w badaniach, nie powtarzając stosowanych w nich ilości.

Stan rozwoju i dopuszczenie do obrotu

• 1990 — 28 grudnia zostaje zatwierdzony pierwszy wniosek, jako nowa substancja czynna, do sprawdzania, czy przysadka potrafi uwalniać hormon wzrostu ^[1].
• 1997 — 26 września zostaje zatwierdzony drugi wniosek, ze statusem leku sierocego, do leczenia idiopatycznego niedoboru hormonu wzrostu u dzieci z zaburzeniami wzrastania ^[1].
• 2008 — producent zawiadamia urząd, że wstrzymał sprzedaż obu produktów, i w grudniu występuje o cofnięcie obu pozwoleń ^[1].
• 2009 — cofnięcie zostaje ogłoszone 19 maja i zaczyna obowiązywać 18 czerwca ^[2].
• 2013 — po petycji obywatelskiej urząd stwierdza 4 marca, że żadnego z produktów nie wycofano ze względu na bezpieczeństwo ani skuteczność ^[3].

Rozstrzygnięcie z 2013 roku ma praktyczne skutki. Pozwala urzędowi dopuszczać do obrotu odpowiedniki generyczne tych produktów, jeśli wszystko inne jest w porządku, a oba produkty nadal figurują w wykazie produktów wycofanych ze sprzedaży. Żaden lek generyczny się nie pojawił ^[3].

W Stanach Zjednoczonych istnieje natomiast lek recepturowy. 10 września 2026 roku krajowy katalog kodów leków (National Drug Code) zawierał 17 rejestracji octanu sermoreliny jako nieprzetworzonego surowca.

Złożyło je szesnaście różnych firm, wśród nich amerykańscy dystrybutorzy oraz chińscy i indyjscy producenci. Trzynaście zgłoszono jako surowiec do sporządzania leków recepturowych dla ludzi na receptę, cztery jako surowiec masowy ^[8].

Jeden szczegół odróżnia sermorelinę od pokrewnych substancji. Nie ma jej na żadnej z trzech amerykańskich list kategorii surowców do leków recepturowych ani na żadnej liście substancji uznanych za stwarzające istotne ryzyko dla bezpieczeństwa. CJC-1295, ipamorelina, GHRP-2, GHRP-6, AOD-9604, BPC-157, Epitalon, selank, semax, MOTS-c, melanotan II i TB-500 tam figurują. Sermoreliny w tych dokumentach po prostu nie ma ^[29], ^[31].

Pozostałe wiersze to wyszukiwania, które nie dały wyników. Każde przeprowadzono 10 września 2026 roku, równolegle z hasłem kontrolnym, które wyniki zwróciło.

• Rejestr europejski nie zawiera niczego, także wśród wycofanych wniosków ^[32].
• Brytyjski indeks nie zwraca niczego ani dla substancji, ani dla nazwy handlowej ^[33].
• Kanadyjska baza danych zwraca pustą listę, podczas gdy dla tesamoreliny zwraca dwa wpisy ^[34].
• Szwajcarskie wykazy dopuszczonych leków dla ludzi nie zawierają niczego ^[35].
• Rejestr hiszpański nie zwraca niczego, podczas gdy dla somatropiny zwraca 45 wpisów ^[36].
• Rosyjski rejestr państwowy również nie dał wyniku. To zapytanie jest mało wiarygodne i nie należy go traktować jako dowodu ^[37].

Niemcy i Australia to dwa kraje, w których substancja jest wymieniona w przepisach, a nie po prostu nieobecna w rejestrze. Niemiecki załącznik 1 wymienia sermorelinę, a osobno somatorelinę, czyli nazwę hormonu o pełnej długości ^[7].

Australia wymienia substancję w wykazie Schedule 4 australijskiego Poisons Standard. Wpis nie ma oznaczenia dodatku D, więc dodatkowe ograniczenia z tego dodatku nie mają zastosowania ^[30]. Szersze ramy prawne opisano w artykułach czy peptydy są legalne i peptydy dopuszczone przez FDA.

Każdy wpis odzwierciedla stan na 10 września 2026 roku.

Antydoping

Sermorelina jest zakazana w sporcie przez cały czas, w zawodach i poza zawodami, a wszystko w jej klasie uznaje się za substancje nieokreślone.

Lista zabroniona WADA na 2026 rok wymienia ją wprost w sekcji S2.2.4: „growth hormone releasing factors, including, but not limited to: growth hormone-releasing hormone (GHRH) and its analogues (e.g. CJC-1293, CJC-1295, sermorelin and tesamorelin)” (czynniki uwalniające hormon wzrostu, w tym między innymi: hormon uwalniający hormon wzrostu (GHRH) i jego analogi, np. CJC-1293, CJC-1295, sermorelina i tesamorelina) ^[6].

Niemieckie prawo antydopingowe wymienia ją w punkcie 2.4 swojego załącznika, obok somatoreliny, tesamoreliny i mod-GRF CJC-1295 ^[38]. Dobrowolny amerykański program kontroli antydopingowych powtarza to samo brzmienie ^[39].

Wykrycie jest trudne. W badaniu z 2021 roku zauważono, że te analogi są bez wątpienia stosowane, a mimo to nie pojawiły się w wynikach akredytowanych laboratoriów. Autorzy przypisali to bardzo niskim stężeniom w moczu i lukom w wiedzy o tym, jak organizm je rozkłada.

Zidentyfikowali 19 głównych produktów rozpadu sermoreliny, tesamoreliny i dwóch cząsteczek CJC, a następnie wytworzyli je jako substancje wzorcowe ^[40]. Więcej o tej klasie w artykule peptydy zakazane w sporcie.

Porównanie z pokrewnymi peptydami

Pierwsze cztery uruchamiają ten sam mechanizm, a mimo to nie są wymienne. Sermorelina to niezmieniony fragment, który znika z krwi w ciągu minut; CJC-1295 z zaczepem wiążącym go z białkiem pozostaje mierzalny przez około 72 godziny ^[41]. Tesamorelina ma całą naturalną sekwencję i jako jedyna z tej czwórki jest gdziekolwiek dopuszczona do obrotu ^[40].

Ipamorelina i heksarelina należą do zupełnie innej rodziny. Pobudzają wydzielanie hormonu wzrostu przez receptor greliny, hormonu głodu, a nie przez ten, z którego korzysta sermorelina. Dlatego lista antydopingowa ujmuje je pod innym nagłówkiem ^[6], ^[25].

Na drugim biegunie jest hormon wzrostu. Podawany bezpośrednio omija przysadkę i naturalny hamulec organizmu, a u dzieci dawał większy przyrost wzrostu niż sermorelina ^[5]. System kodowania leków też je rozdziela: somatropina ma kod H01AC01, sermorelina H01AC04 ^[12].

Częste nieporozumienia

• „Sermorelina jest dopuszczona przez FDA”. W czasie przeszłym to prawda, w teraźniejszym nie. Oba amerykańskie pozwolenia wygasły 18 czerwca 2009 roku i od tamtej pory żaden kraj nie dopuścił do obrotu gotowego leku z sermoreliną ^[1], ^[2].
• „Wycofano ją ze względów bezpieczeństwa”. Nie. W marcu 2013 roku urząd formalnie stwierdził, że żadnego z produktów nie wycofano ze względu na bezpieczeństwo ani skuteczność. Nie jest to jednak świadectwo pełnego bezpieczeństwa: oznacza tylko, że za decyzją handlową nie znaleziono motywu związanego z bezpieczeństwem ^[3].
• „Sermorelina i CJC-1295 to to samo”. Obie pochodzą od tego samego fragmentu z 29 elementów budulcowych. CJC-1295 ma zmienione cztery z nich i dodany zaczep wiążący go z białkiem krwi, co wydłuża jego obecność w organizmie z minut do około 72 godzin ^[41].
• „Sermorelina i somatorelina to dwie nazwy jednej substancji”. Nie. Somatorelina to pełny hormon z 44 elementów budulcowych, sermorelina to skrócony fragment, a niemieckie przepisy wymieniają je osobno ^[7].
• „W Stanach Zjednoczonych jest legalna, więc musi być bezpieczna”. Legalny jest tam lek recepturowy na zlecenie lekarza. Leków recepturowych żaden urząd nie ocenia pod kątem skuteczności, bezpieczeństwa ani jakości wytwarzania ^[8].
• „Badań klinicznych sermoreliny jest mnóstwo”. Wyszukiwanie w rejestrze zwraca 27 wpisów. Hasło wychwytuje każde badanie z jakimkolwiek hormonem uwalniającym hormon wzrostu, w tym co najmniej dziewięć badań tesamoreliny. Tylko dwa wpisy wymieniają gotowy preparat, w obu jako test diagnostyczny ^[42].
• „Jej działanie przeciw starzeniu się jest udowodnione”. Artykuł z 2006 roku, który promował ją w medycynie długowieczności, to tekst publicystyczny zainteresowanego towarzystwa, bez własnych danych ^[43].
• „Działa na guzy mózgu”. Praca z 2021 roku wskazała sermorelinę jako najlepszego kandydata w komputerowej analizie danych o aktywności genów 1018 pacjentów z glejakiem. Nie leczono nią ani ludzi, ani zwierząt ^[44].

Najczęściej zadawane pytania

Czy sermorelina jest dopuszczona do obrotu przez FDA?

Już nie. W Stanach Zjednoczonych była dopuszczona od 1990 roku, najpierw jako test czynności przysadki, a od 1997 roku także do leczenia dzieci z niedoborem hormonu wzrostu. Producent wstrzymał sprzedaż w 2008 roku i wystąpił o cofnięcie obu pozwoleń, które przestały obowiązywać 18 czerwca 2009 roku. Od tamtej pory żaden kraj nie dopuścił do obrotu gotowego leku z sermoreliną.

Dlaczego sermorelinę wycofano z rynku?

Z powodów handlowych, a nie ze względu na bezpieczeństwo. W marcu 2013 roku amerykański urząd formalnie stwierdził, że żadnego z dwóch produktów nie wycofano ze względu na bezpieczeństwo ani skuteczność. Wycofanie wyszło od producenta. Stał za nim prosty problem: u dzieci z niedoborem hormonu wzrostu substancja dawała mniejszy przyrost wzrostu niż sam hormon wzrostu, więc nigdy nie znalazła rynku.

Co wykazały badania sermoreliny u dzieci?

Badanie rejestracyjne objęło 110 wcześniej nieleczonych dzieci, z których 86 uwzględniono w analizie skuteczności. Ich średnie tempo wzrastania zwiększyło się z 4,1 centymetra na rok do 8,0 po sześciu miesiącach i 7,2 po dwunastu miesiącach, przy czym nie było grupy porównawczej. We wcześniejszej serii 18 dzieci szybciej rosło 12 z nich, ale czworo dzieci, które wcześniej dostawały hormon wzrostu, rosło podczas leczenia sermoreliną wolniej.

Czy sermorelina działa przeciw starzeniu się?

Żadne kontrolowane badanie nigdy tego nie sprawdzało. Badania u osób starszych mierzyły poziom hormonów we krwi, a nie zdrowie, a największe z nich trwało pięć miesięcy i objęło 19 uczestników. W sześciotygodniowej serii z udziałem 11 starszych mężczyzn nie zmieniły się tkanka tłuszczowa, beztłuszczowa masa ciała, tkanka mięśniowa, poziom cukru ani tłuszczów we krwi, a poprawiły się tylko dwa z sześciu pomiarów siły.

Jak długo sermorelina utrzymuje się w organizmie?

Krótko. Jej stężenie w osoczu spada z okresem półtrwania wynoszącym mniej więcej 10 do 20 minut, bo nerki odfiltrowują peptyd, a enzymy odcinają jego przedni koniec. Przy stałym wlewie dożylnym spadek był jeszcze szybszy i wynosił 4,3 minuty. Właśnie dlatego, że tak krótko utrzymuje się we krwi, późniejsze analogi, takie jak CJC-1295, zaprojektowano tak, by działały dłużej.

Jakie skutki uboczne ma sermorelina?

Opublikowanych danych jest niewiele, bo informacja o produkcie nie jest już dostępna. W przeglądzie zastosowań klinicznych najczęściej zgłaszano krótkotrwałe zaczerwienienie twarzy i ból w miejscu wstrzyknięcia. W serii z 1987 roku u 14 z 18 dzieci pojawiły się przeciwciała przeciwko hormonowi, bez widocznego wpływu na ich wzrastanie ani na reakcję na leczenie.

Czy sermorelina jest zakazana w sporcie?

Tak, przez cały czas, w zawodach i poza zawodami. Lista zabroniona na 2026 rok wymienia ją w sekcji S2.2.4 wśród czynników uwalniających hormon wzrostu, a wszystko w tej klasie uznaje się za substancje nieokreślone. Niemieckie prawo antydopingowe wymienia ją osobno, a dobrowolny amerykański program kontroli antydopingowych podaje ją w tym samym brzmieniu.

Czy zakup sermoreliny jest legalny?

Nie bez recepty. Niemcy wymieniają sermorelinę w załączniku 1 do rozporządzenia o lekach wydawanych na receptę, a Australia w wykazie Schedule 4 australijskiego Poisons Standard. Oba kraje traktują ją jako lek na receptę bez względu na to, czy istnieje dopuszczony produkt. W Stanach Zjednoczonych jest wydawana jako lek recepturowy na zlecenie lekarza, czego żaden urząd nie ocenia pod kątem bezpieczeństwa, skuteczności ani jakości wytwarzania.

Czy sermorelina to to samo co CJC-1295?

Nie. Sermorelina to niezmieniona sekwencja pierwszych 29 elementów budulcowych ludzkiego hormonu i znika z krwi w ciągu kilku minut. CJC-1295 ma zmienione cztery z tych elementów i dodany chemiczny zaczep, który wiąże się z białkiem krwi, dzięki czemu można go wykryć przez około 72 godziny. Sermorelina była kiedyś dopuszczonym lekiem, CJC-1295 nigdy nim nie był.

Czy obecnie trwają badania kliniczne sermoreliny?

Nie. Wyszukiwanie w rejestrze zwraca 27 wpisów, ale niemal wszystkie dotyczą innych substancji wychwyconych przez to hasło – wśród nich jest co najmniej dziewięć badań tesamoreliny. Tylko dwa wpisy wymieniają gotowy preparat sermoreliny i w obu użyto go jako testu diagnostycznego, a nie leczenia. Nie trwa nabór do żadnego badania nad leczniczym zastosowaniem tej substancji.

Jak cytować tę stronę

Fakty na tej stronie sprawdzono 10 września 2026 roku i tego samego dnia przeszukano każdy rejestr, na którym opiera się tabela statusu. Wykazy prawne i listy antydopingowe zmieniają się z roku na rok, więc wersja i data są równie ważne jak sam tekst.

myPeptides Research & Editing. (2026). Sermorelina: badania, status i bezpieczeństwo. Wersja 1.0, 10 września 2026. Rejestr peptydów myPeptides. Pobrano z https://mypep.app/peptides/sermorelin

Sposób opracowywania i oceniania stron tego rejestru opisano w metodologii; pełny rejestr znajduje się pod adresem peptydy.

Ostatnia weryfikacja: 10 września 2026. Następny przegląd: przy każdej zmianie listy antydopingowej, niemieckiego lub australijskiego wykazu albo po każdym nowym badaniu z udziałem ludzi.